Kıbrıs TV’de Seher Akbağ’ın sunduğu programa konuk olan Girne Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Erinç Erçağ, dijital çağ, ekran bağımlılığı, sanal zorbalık, dijital ayak izi ve yapay zeka destekli dolandırıcılık konularında önemli değerlendirmelerde bulundu.
Dijital dünyanın insanların gerçek hayatta söyleyemediği birçok şeyi klavye üzerinden ifade ettiği bir alan haline geldiğini belirten Erçağ, sanal ortamın bireylere farklı maskeler ve roller kazandırdığını söyledi. Erçağ, gerçek yaşamda sakin görünen bir kişinin dijital ortamda zorba bir karaktere dönüşebileceğini ifade etti.
Çocukların yaz aylarında ekranla daha fazla baş başa kaldığına dikkat çeken Erçağ, teknolojinin ödül ya da ceza olarak kullanılmaması gerektiğini vurguladı. Uzun süreli ekran kullanımının fiziksel, psikolojik ve sosyal sorunlara yol açabileceğini belirten Erçağ, çocuklarda odaklanma problemleri, iletişim eksikliği ve sosyal ilişkilerde zayıflama görülebileceğini söyledi.
Erçağ, sosyal medya kullanım yaşının KKTC’de oldukça düştüğünü belirterek, ilkokul 2 ve 3. sınıf seviyesindeki çocukların dahi YouTube ve benzeri platformlarda hesap açtığını, içerik ürettiğini ifade etti. Ailelerin bu konuda çoğu zaman yeterli farkındalığa sahip olmadığını kaydeden Erçağ, telefon ve tabletlerin “dijital susturucu” ya da “dijital emzik” gibi kullanılmasının aile içi iletişimi zayıflattığını söyledi.
Programda dijital ayak izi konusuna da değinen Erçağ, paylaşım yapmadan önce düşünülmesi gerektiğini belirtti. Sosyal medyada yapılan paylaşımların silinse bile tamamen yok olmayabileceğini ifade eden Erçağ, fotoğraf, video, yorum ve kişisel bilgilerin ilerleyen yıllarda eğitim, iş ve sosyal yaşamda kişilerin karşısına çıkabileceğini dile getirdi.
Sanal mahremiyetin korunmasının önemine işaret eden Erçağ, ailelerin çocuklarının özel anlarını sosyal medyada paylaşırken dikkatli olması gerektiğini söyledi. Çocukların rızası olmadan yapılan paylaşımların ileride mahremiyet sorunlarına yol açabileceğini kaydeden Erçağ, ebeveynlerin bu konuda bilinçli hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
Erçağ, sanal dolandırıcılık yöntemlerinin de yapay zekayla birlikte daha tehlikeli hale geldiğini belirtti. Ses ve görüntü taklitlerinin artık çok gerçekçi boyutlara ulaştığını ifade eden Erçağ, sahte hesaplar, hediye vaadiyle yapılan dolandırıcılıklar ve deepfake içeriklere karşı toplumun daha dikkatli olması gerektiğini söyledi.
Dijital bilinç oluşturmak için eğitim politikası geliştirilmesi gerektiğini vurgulayan Erçağ, dijital okuryazarlık derslerinin ilkokuldan başlayarak lise son sınıfa kadar okutulması gerektiğini ifade etti. Erçağ, bu derslerin içeriklerinin güncel tutulması ve yapay zeka, sanal zorbalık, dijital ayak izi, kişisel veri güvenliği gibi başlıkları kapsaması gerektiğini kaydetti.
Sanal zorbalıkla karşılaşan çocukların sessiz kalmaması gerektiğini belirten Erçağ, zorbalık içeren mesajların ekran görüntüsünün alınması, kişinin engellenmesi ve olayın boyutuna göre aile, okul ya da polise başvurulması gerektiğini söyledi.
Erçağ, dijital dünyanın büyük kolaylıklar sunduğunu ancak güvenli kullanımın bilinç, farkındalık ve doğru eğitimle mümkün olduğunu vurguladı.