Çekya’nın Kutná Hora Bölgesi’nde traktörüyle tarla süren bir köylünün pulluğuna küp takıldı. Parçalanan küpten tarlaya gümüşler saçıldı. Traktörü süren çiftçi bu durumu fark edemedi. Tarlanın kenarından geçen bir köylü gümüş paraları bulur bulmaz yetkililere haber verdi. Yaklaşık 900 yıl önce gömülen 2 bin 150’den fazla gümüş sikke, topraktan çıkartıldı.
Çek Cumhuriyeti’nin tarihi ve zengin geçmişiyle tanınan Kutná Hora Bölgesi’nde, son yılların en heyecan verici ve kapsamlı arkeolojik keşiflerinden birine imza atıldı. Traktörüyle tarlasını süren bir çiftçinin pulluğuna bir küp takıldı. Küp parçalandı ve içindeki hazine tarlaya saçıldı. Traktörü süren çiftçi bu durumu fark edemedi. Ertesi gün tarlanın kenarından geçmekte olan bir köylü, tarlaya saçılmış gümüşleri fark etti.
Durumu vakit kaybetmeden yetkililere bildirdi. İhbar üzerine bölgeye intikal eden Prag Çek Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü uzmanları, alanda geniş çaplı bir kurtarma kazısı başlattı. Hassas tekniklerle yürütülen çalışmalarda 2 bin 150’den fazla gümüş sikke kayıt altına alındı.
Orta Çağ’ın Loto İkramiyesi
Arkeologlar, tarihi gümüş sikkelerin geçmişte seramik bir küp içerisinde muhafaza edildiğini tespit etti. Yüzyıllar boyunca sürdürülen tarımsal faaliyetler ve pulluk neticesinde parçalanan küpten saçılan paraların bir kısmı yüzeye çıkarken, büyük bir bölümü ise toprağın alt katmanlarına dağıldı.
Nümismatik uzmanları tarafından yapılan ilk incelemelerde, bu paraların Bohemya tarihinin en çalkantılı dönemine ışık tuttuğu belirlendi. Přemyslová hanedanından Kral II. Vratislav, Prens II. Břetislav ve Prens II. Bořivoj’un saltanat dönemlerine ait olan gümüş denarius tipi sikkelerin, 1085 ile 1107 yılları arasında Prag darphanesinde basıldığı anlaşılmaktadır.
Askeri Fon veya Savaş Ganimeti
Arkeolog Filip Velimský, ele geçirilen definenin büyüklüğüne dikkat çekerek bu miktarın 12. yüzyılda yaşayan sıradan bir insan için imkansız bir servet anlamına geldiğini belirtti. Dönemin koşullarında adeta bir loto ikramiyesi niteliği taşıyan bu kaynağın, taht kavgaları ve iç savaşlar esnasında asker maaşlarını ödemek ya da savaş ganimetlerini korumak maksadıyla gömülen bir askeri fon olabileceği değerlendiriliyor.
Çek Gümüş Müzesi yetkilileri, basımda kullanılan gümüşün elemental yapısını tespit etmek üzere X-ışını ve spektral analiz çalışmalarını sürdürecekler. Restorasyon ve kataloglama işlemlerinin tamamlanmasının ardından bu eşsiz koleksiyon gelecekte Çek Gümüş Müzesi’nin daimi sergisinde ziyaretçilerin beğenisine sunulacaktır.